Digitale agenda - Montesquieu Instituut

Montesquieu Instituut van wetenschap naar samenleving

Digitale agenda

Sinds februari 2010 is Neelie Kroes eurocommissaris van de digitale agenda. In die hoedanigheid heeft zij ambitieuze plannen die ervoor moeten zorgen dat digitale innovatie prioriteit krijgt binnen het beleid van de Europese Unie. Met deze plannen moet voorkomen worden dat Europa de aansluiting mist met landen als de Verenigde Staten en China op het gebied van ICT en innovatie. Met name in het huidige economische klimaat zou volgens Kroes de digitale agenda prioriteit moeten krijgen, want ICT speelt een belangrijke rol bij de economische ontwikkeling en het scheppen van banen.

Inhoud

enveloppe

Delen

1.

Doelstellingen

Kroes heeft haar beleidsplannen voor de periode 2010-2020 in de volgende zeven concrete doelstellingen samengevat:

  • Een Europese digitale markt

    In 2015 koopt 50 procent van de Europeanen online; 20 procent van de bevolking moet ook buiten de landsgrenzen online kunnen winkelen. Europa moet één digitale markt worden. Bestaande barrières die vrij digitaal verkeer verhinderen zullen worden weggewerkt.

  • Standaardisering ICT-applicaties

    Op het internet functioneren verschillende besturingssystemen en applicaties naast maar vaak niet met elkaar. Europa moet ervoor zorgen dat nieuwe ICT-oplossingen en innovaties ook ongehinderd met elkaar kunnen samenwerken.

  • Veiligheid

    De EU-lidstaten moeten gezamenlijk optreden tegen cybercriminaliteit en garant staan voor de bescherming van persoonsgegevens op internet.

  • Breedband internet

    In 2013 beschikken alle Europeanen over breedband internet; in 2020 met een minimale bandbreedte van 30Mbit en voor de helft van de Europeanen minstens 100Mbit.

  • Onderzoek & innovatie

    Publieke investeringen in ICT-onderzoek moeten worden verdubbeld. Europa stimuleert onder meer onderzoek naar 'het internet van de dingen', waarbij alledaagse voorwerpen intelligentie krijgen ingebouwd. 

  • Verbetering internetvaardigheden

    Meer dan 50 procent van de Europeanen gebruikt het internet dagelijks. Daar staat tegenover dat 30 procent nooit het internet gebruikt. In het dagelijks leven worden internetvaardigheden steeds belangrijker. Europa zal dan ook investeren in de verbetering van de internetvaardigheden van haar burgers.

  • Inzet ICT voor oplossingen op gebied van maatschappelijke uitdagingen

    Nieuwe technologieën kunnen ingezet worden om maatschappelijke uitdagingen in bijvoorbeeld de gezondheidszorg, op het gebied van energievermindering en ten aanzien van sociale uitsluiting op te lossen. Ook moet in 2015 de helft van de Europeanen zijn overheidspapieren online kunnen invullen.

2.

Samenwerking

Kroes heeft voor de uitvoering van de digitale agenda haar collega's op andere gebieden nodig. Wat betreft het creëren van één digitale markt heeft ze te maken met collega-commissaris voor de Interne markt Barnier, en voor de aanpak van cybercriminaliteit moet ze bij Malmström (Binnenlandse zaken) zijn. Kroes vervult dus een coördinerende rol waarbij ze de steun van Commissievoorzitter Barroso en haar mede-commissarissen hard nodig heeft.

3.

Concrete uitwerking doelstellingen

In september 2010 is Kroes met een pakket concrete maatregelen gekomen om haar doelstelling te realiseren dat alle Europeanen in 2013 toegang tot breedband internet hebben. Het pakket bestaat uit drie onderdelen:

  • Nationale toezichthouders worden verplicht om een juiste balans te vinden tussen eerlijke concurrentie en het stimuleren van nieuwe investeringen in de nieuwe generatie breedband internet netwerken
  • Een vijfjaren beleidsplan dat ervoor moet zorgen dat er voldoende ruimte beschikbaar komt voor draadloos breedband internet netwerken
  • Een communicatieplan dat private en publieke investeringen in breedband internet netwerken moet stimuleren

Op 31 mei 2011, een jaar na de invoering van de digitale agenda, publiceerde Kroes een scorebord met de prestaties van de EU en haar lidstaten bij het verwezenlijken van de doelstellingen. In overeenstemming met haar toezegging op het gebied van een open databeleid heeft de Europese Commissie de statistieken en gegevensbestanden van het scorebord online beschikbaar gemaakt voor het publiek.

De Europese Commissie oordeelde in november 2011 dat, gezien de huidige economische situatie, het niet haalbaar is EU-lidstaten te verplichten een snelle breedbandverbinding aan te leggen. De snelheid waarmee de lidstaten zich ontwikkelen, verschilt te veel. Als toch zou worden vastgehouden aan de oorspronkelijke doelstellingen, zou de last voor het bedrijfsleven in een aantal lidstaten te zwaar zijn en zouden de prijzen voor consumenten te hard stijgen.

Op 18 juni 2012 werd het tweede scorebord gepubliceerd. Volgens deze tussenstand lijkt het erop dat de EU de gestelde doelen niet gaat halen. Zo zal het onderzoek- en ontwikkelingsbudget voor digitale technologie waarschijnlijk niet verhoogd worden tot €11 miljard in 2020. Ook zal breedbandtoegang in de gehele EU naar verwachting nog niet gerealiseerd zijn. Eén op de drie Europese huishoudens heeft nog geen internetverbinding, terwijl ongeveer een kwart van de volwassenen nog nooit internet heeft gebruikt.

Er is dus wel vooruitgang, maar door de economische crisis zullen de ambitieuze Digitale Agenda Doelen niet worden gehaald. Momenteel zijn 34 digitale projecten succesvol afgerond, maar hebben er 15 vertraging opgelopen.

Uitspraak Europese Commissie

In een reactie hierop zei Kroes dat er inderdaad nog te veel barrières zijn die de digitale economie tegenwerken: 'Bestuurders zijn nog steeds terughoudend in het investeren in onze digitale toekomst.' Maar zij voegde daar direct aan toe dat de huidige strategie de juiste is, en dat ze geen succesvolle formule gaat aanpassen.

4.

Meer informatie