PHARE - Hoofdinhoud
Dit programma heeft als doel de landen van Midden- en Oost-Europa die lid willen worden van de Europese Unie te helpen bij het nakomen van verplichtingen die bij het lidmaatschap horen. Die kunnen economisch of politiek van aard zijn. Het PHARE-programma is een belangrijke factor in een succesvolle toetreding.
PHARE is voornamelijk actief op het gebied van:
-
-herstructurering van staatsbedrijven en ontwikkeling van de privé-sector
-
-herstructurering en hervorming van de landbouw
-
-openbaar bestuur en institutionele hervorming
-
-hervorming van sociale voorzieningen en werkgelegenheid
-
-onderwijs en gezondheidszorg
-
-infrastructuur
-
-milieu
-
-nucleaire veiligheid
Voor de periode 2000 tot 2006 is per jaar 1,5 miljard euro beschikbaar voor PHARE. Vanaf 2007 zullen PHARE en andere toetredingsinstrumenten, zoals SAPARD en ISPA, worden vervangen door het Pretoetredingsinstrument.
Tijdens de topconferentie van de G7 in Parijs (juli 1989) werd besloten de twee Oostbloklanden die na het ineenstorten van de communistische regimes het verst gevorderd waren op de weg van de democratie, Polen en Hongarije, assistentie te verlenen bij het proces van sociale en economische hervormingen.
De coördinatie van dit OESO-hulpbeleid werd in handen gelegd van de Europese Commissie. Het hulpbeleid mondde uit in het programma PHARE (Poland and Hungary: Assistance for Restructuring their Economies). PHARE beoogde door middel van humanitaire en financiële steun de sociaal-economische instabiliteit te beperken die de hervormingen onvermijdelijk met zich meebrengen.
Om de structurele hervormingen zowel op macro- als micro-economisch niveau te stimuleren, zijn projecten voor de langere termijn ontwikkeld op het gebied van landbouw, industrie, energie, financiële diensten, privatisering, investeringen, milieu en training.
Het programma is geleidelijk aan uitgebreid naar tien Midden- en Oosteuropese landen: Bulgarije, Estland, Hongarije, Letland, Litouwen, Polen, Roemenië, Slovenië, Slowakije en Tsjechië. Inmiddels kunnen ook de westelijke Balkanlanden gebruik maken van PHARE.
Als aanvulling op het Phare-programma zijn nieuwe pretoetredingsmaatregelen vastgesteld. Het gaat daarbij om:
-
-structurele maatregelen om de bescherming van het milieu en de vervoersinfrastructuur van de kandidaatlidstaten dichter bij het peil van de Europese Unie te brengen: ISPA
-
-steun voor de landbouw: Sapard
De landen die in mei 2004 tot de EU zijn toetreden, hebben nog ten hoogste drie jaar recht op PHARE-gelden. Daarna kunnen ze net als de andere lidstaten aanspraak maken op de structuurfondsen en het cohesiefonds. De Commissie heeft eind 2002 een strategie opgesteld om de overgang soepel te laten verlopen.
Vanaf 2007 zal PHARE worden opgenomen in een nieuw financieringsinstrument voor buitenlandse hulp, het Pretoetredingsinstrument. De bestaande financieringsinstrumenten voor buitenlandse hulp worden dan vervangen door een eenvoudiger en doelmatiger systeem.