Spaans voorzitterschap Europese Unie 1e helft 2010 - Montesquieu Instituut

Van 1 januari t/m 30 juni 2010 vervulde Spanje het voorzitterschap van de Europese Unie. Het Spaanse voorzitterschap werkte nauw samen met het Belgische en het Hongaarse voorzitterschap, die als voorzitter Spanje opvolgen. Deze drie landen vormden samen een 'trojka' van voorzittende landen. Ze hebben samen het programma voor de gehele periode opgesteld.

Spanje had vier politieke prioriteiten voor hun voorzitterschap:

• - 

  de implementatie van het Verdrag van Lissabon, in het bijzonder de oprichting van de EDEO (Europese Dienst voor Extern Optreden)
• - 

  herstel van de Europese economie
• - 

  het versterken van de rol van de EU in de wereld, in het bijzonder het versterken van de relaties met Latijns-Amerika
• - 

  het bevorderen van het Europees burgerschap, bijvoorbeeld door toetreding van de EU tot het EVRM, het Stockholmprogramma op het gebied van Justitie en Binnenlandse Zaken en nieuwe initiatieven om de gelijkwaardigheid van man en vrouw te verzekeren

Centrale voornemens en thema's waren verder:

• - 

  herzien van de Lissabonstrategie. De nadruk zou, naast aandacht voor economische groei en het creëren van banen, meer komen te liggen op onderzoek en innovatie
• - 

  het uitwerken van een Europees systeem van toezicht op de financiële markten
• - 

  het 'verduurzamen' van al het beleid
• - 

  moderniseren van de regels voor BTW
• - 

  het veiligstellen van de energievoorziening, met de nadruk op een aantal grote Europese infrastructurele projecten

Naast de prioriteiten zijn er een aantal andere zaken waar de drie voorzitterschappen extra aandacht aan willen schenken:

• - 

  het uitwerken van de EU-strategie voor het volksgezondheidsbeleid
• - 

  inhaken op het Europees Jaar voor de bestrijding van armoede en sociale uitsluiting van 2010 en het Europese Jaar voor vrijwilligerswerk van 2011
• - 

  het voorbereiden van de hervorming van het landbouwbeleid die in 2013 moet worden doorgevoerd
• - 

  verder gaan met de uitbreiding, met de nadruk op de toetreding van Kroatië en de nieuwe aanvragen van Albanië, Montenegro en IJsland
• - 

  kaders stellen voor regionale samenwerkingsprojecten, zoals het Donau-programma
• - 

  evaluatie van het budget en voorstellen voor hervormingen van het budget bespreken
• - 

  het terugdringen van de administratieve lasten en het vereenvoudigen van de regelgeving
• - 

  het ontwikkelen van beleid op terreinen waar de Europese Unie door de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon bevoegdheden heeft gekregen, zoals ruimtevaart en toerisme
• - 

  het verder uitbouwen van de coördinatie op het gebied van van jeugd- en onderwijsbeleid
• - 

  doorgaan met de hervorming van het visserijbeleid
• - 

  het opstellen van een beleid over electrische auto's
• - 

  voeren van onderhandelingen over vrije wereldhandel (de Doha-ronde)
• - 

  digitaliseren van het Europese cultuurgoed

Daarnaast is vooral tijdens het Spaanse voorzitterschap duidelijker geworden hoe de volgende drie functies - na inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon op 1 december 2009 - zich tot elkaar verhouden:

• - 

  het voorzitterschap 
• - 

  de vaste voorzitter van de Europese Raad 
• - 

  de Hoge Vertegenwoordiger van het Gemeenschappelijk Buitenlands en Veiligheidsbeleid 

De Spaanse premier Zapatero en vaste voorzitter Van Rompuy hadden afgesproken dat deze laatste alle toppen met andere landen zou leiden, bijgestaan door Zapatero.

Opvallend was dat het Spaans voorzitterschap een record aantal toppen hield, waaronder een aantal met Latijns-Amerikaanse landen en met Marokko.

Op 1 juli 2010 nam België het voorzitterschap over.