Montesquieu Instituut: van wetenschap naar samenleving

Zalm leidt regering ongeschonden door algemene beschouwingen

donderdag 30 september 2004, 9:52

Door geen bezwaar te maken tegen de wijzigingsvoorstellen van de coalitiefracties oplopend van 1 miljard euro in 2005 tot bijna 1,8 miljard euro in 2007 heeft vice-premier Zalm de regering ongeschonden door de algemene politieke beschouwingen geloodst. De vice-premier, die de zieke minister-president Balkenende verving, had op enkele punten wel moeite met de voorgestelde dekking, maar meende dat het voorstel van CDA, VVD en D66 vooral het draagvlak voor de kabinetsplannen zou vergroten.

Tijdens de Algemene Financiële Beschouwingen van volgende week, waarin minister Zalm en staatssecretaris Wijn (Financiën) met de Tweede Kamer debatteren over het financiële beleid, zullen de puntjes nog op de i worden gezet. Voor die tijd zal minister Zalm nog een brief aan de Tweede Kamer sturen met een reactie op de wijzigingsvoorstellen in de motie van Maxime Verhagen (CDA), Jozias van Aartsen (VVD) en Boris Dittrich (D66). De motie werd na afloop van het debat door de Tweede Kamer aangenomen.

Eén en ander komt er op neer dat anders dan de regering oorspronkelijk had voorgesteld:

  • werknemers die op 1 januari 2005 nog 55 jaar (was 57 jaar) zijn nog met fiscale steun met VUT of prepensioen kunnen
  • grijze kentekens niet worden afgeschaft
  • niet bezuinigd zal worden op onderwijs
  • bezuinigingen op cultuur zullen worden gehalveerd
  • ontslaguitkeringen tot maximaal een jaarsalaris niet van invloed zullen zijn op de WW-uitkering.

Eerder op de dag maakte het CPB bekend dat de door de coalitie voorgestelde wijzigingen niet van invloed zouden zijn op de economische groei, de werkgelegenheid, de koopkracht en het financieringstekort. Zalm kon daarop makkelijk met de wijzigingsvoorstellen akkoord gaan.

Over de tegenbegrotingen van de oppositie was hij helder. Deze zouden geen effect hebben op het arbeidsaanbod en dus geen oplossing bieden voor de vergrijzing. Hij moest ook niets hebben van een grotere belastingdruk voor de hogere inkomens. Mogelijke beperking van de hypotheekaftrek en aftopping van pensioenpremies vond hij maar 'enge dingen'.

De als premier optredende minister van Financiën was duidelijk op dreef zodra het over cijfertjes ging. Veel aandacht kregen financiële en economische onderwerpen. Onderwerpen waar hij minder in thuis is, zoals onderwijs en jeugdzorg, probeerde hij naar de komende begrotingsbehandelingen van de desbetreffende ministeries door te schuiven.

Opmerkelijk was verder dat de Tweede Kamer een motie van Mat Herben (LPF) aanvaardde waarin de regering wordt verzocht na te gaan welke mogelijkheden er zijn om na 40 dienstjaren in een 'slijtend' beroep vervroegd met pensioen te gaan. Ook de coalitie stemde voor deze motie.


meer over