Montesquieu Instituut: van wetenschap naar samenleving

Beeldvorming en verzet. De dynamiek tussen historisch onderzoek en publieke discussie, Amsterdam

datum 30 oktober 2019 17:00 - 18:30
plaats Amsterdam
locatie SPUI25, Spui 25-27, 1012 WX Toon locatie
aanwezigen P. (Peter) Romijn e.a.
organisatie Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW)

Historici beschrijven het verleden bij voorkeur in al zijn schakeringen en ambivalenties. Maar in het publieke domein laten sentimenten, met name waar het gaat om de bezettingsjaren, soms weinig ruimte voor nuance. Doen eenduidige oordelen over het bezette verleden afbreuk aan de mogelijkheid ermee in het reine te komen?

Moffenknechten waren het, de politiemannen die ingrepen bij een demonstratie ermee in het reine te komen? in het centrum van

Aan de hand van Hinke Piersma’s Op eigen gezag. Politieverzet in oorlogstijd bediscussiëren we hoe gemakkelijke oordelen over het problematische verleden afbreuk doen aan het vermogen van de open samenleving om ermee in het reine te komen. Na een introductie van Hinke Piersma, reflecteren Martijn Eickhoff, Jeroen Kemperman en Jan Julia Zurné onder leiding van Peter Romijn op de dynamiek tussen wetenschappelijk onderzoek en maatschappelijk debat, en over de bezettingsjaren die tegelijkertijd zowel ons morele ijkpunt als ons grootste struikelblok zijn.

Over de sprekers

Martijn Eickhoff is senior onderzoeker bij het NIOD en gespecialiseerd in War and Culture Studies. Sinds 1 september 2019 is hij daarnaast werkzaam als bijzonder hoogleraar Archeologie en Erfgoed van Oorlog en Massaal Geweld bij de Rijksuniversiteit Groningen. Hij onderzoekt de geschiedenis, culturele dimensies en nawerking van grootschalig geweld en regime change in Europa en Azië in de negentiende en twintigste eeuw, met een bijzondere nadruk op de ruimtelijke, materiële en transnationale aspecten daarvan.

Jeroen Kemperman is als historicus verbonden aan het NIOD. Hij heeft geschreven over de Japanse kampen in Nederlands-Indië, het beleid van de gemeente Amsterdam ten aanzien van na de oorlog teruggekeerde Joden, en de val van de enclave Srebrenica. Zijn laatste boek is Oorlog in de collegebanken. Studenten in verzet, 1940-1945 (verschenen in 2018) waarin hij het positieve beeld dat na de oorlog van de houding van de Nederlandse studenten bestond nuanceert.

Hinke Piersma is historica. Aan het NIOD rondde ze samen met Jeroen Kemperman in 2015 een onderzoek af naar het gemeentelijke beleid van Amsterdam inzake roof en rechtsherstel, begeleidde ze een soortgelijk onderzoek naar het beleid in Den Haag en is ze momenteel projectleider van een onderzoek naar Joods Rotterdam. In 2017 publiceerde ze een familieverhaal onder de titel Zussen en dit jaar verscheen het boek Op eigen gezag. Politieverzet in oorlogstijd.

Jan Julia Zurné is als docent Politieke Geschiedenis verbonden aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Haar onderzoek richt zich vooral op de bezettingsgeschiedenis van West-Europa tijdens de Tweede Wereldoorlog en de nasleep hiervan. Enkele andere interessegebieden zijn transitional justice, criminaliteit en justitie- en politiegeschiedenis. In 2017 verscheen haar boek Tussen twee vuren. Gerecht en verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Peter Romijn (moderator) is hoofd Onderzoek van het NIOD en hoogleraar geschiedenis aan de UvA. Hij interesseert zich al vele jaren voor de geschiedenis van het openbaar bestuur, politieke transities, massaal geweld en vervolging, dit alles in tijden van oorlog en crises. Hij was met prof. dr. J.C.H. Blom eindverantwoordelijk voor het NIOD-rapport Srebrenica. Een ‘veilig’ gebied (2002) en in 2006 publiceerde hij de monografie Burgemeesters in oorlogstijd. Besturen onder Duitse bezetting. Hij werkt momenteel aan een monografie over Nederland in oorlog tussen 1940 en 1950.

Aanmelden

Toegang tot de activiteiten van SPUI25 is gratis. Aanmelden is niet vrijblijvend. Wij rekenen op uw komst. Bent u verhinderd, dan graag doorgeven via spui25@uva.nl | T: 020 525 8142.


1.

Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW)

Deze wetenschappelijke vereniging zet zich in voor de bevordering van de wetenschapsbeoefening in Nederland. Hierbij heeft de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) verschillende taken. Zo houdt de KNAW zich bezig met advisering op het gebied van de wetenschapsbeoefening en met de beoordeling van de kwaliteit van wetenschappelijk onderzoek (peer review). Ook biedt het een forum voor de wetenschappelijke wereld en voor de bevordering van internationale wetenschappelijke samenwerking. Daarnaast is de KNAW een koepelorganisatie voor een groot aantal onderzoeksinstituten.

De KNAW richt zich op alle wetenschapsgebieden, die allen ondergebracht zijn bij een van de twee afdelingen die de KNAW kent: letterkunde en natuurkunde. Ieder jaar worden nieuwe wetenschappers voor het leven als lid benoemd op grond van hun wetenschappelijke prestaties. De KNAW kent maximaal 220 gewone leden onder de vijfenzestig jaar, na die leeftijd wordt iemand rustend lid (met behoud van de rechten die een lid geniet). Het hoogste orgaan is de Algemene Leden Vergadering waarin de leden van de vereniging plaats nemen.

2.

Meer over...