Montesquieu Instituut: van wetenschap naar samenleving

Naam Prinsjesdag

De naam Prinsjesdag als benaming voor de dag waarop de zitting van de Staten-Generaal werd al halverwege de 19e eeuw gebruikt, en niet, zoals ook wel gesuggereerd wordt, pas in de jaren dertig van de vorige eeuw. Dit blijkt uit onderzoek van Bert van den Braak, parlementair historicus van het Parlementair Documentatie Centrum van de Universiteit Leiden, daarbij gebruikmakend van het inmiddels uitgebreide digitale krantenbestand van de Koninklijke Bibliotheek (www.delpher.nl).

Zo noemt het Nieuw Amsterdamsch handels- en effectenblad de naam Prinsjesdag in 1857 en hanteren rond 1880 ook andere bladen die benaming. De verklaring daarvan is dat de naam voor de verjaardag van de stadhouder, waarop kinderen van oranjegezinden zich uitdosten als 'prinsjes' (prinsjesdag) opnieuw werd gebruikt op de dag dat koning Willem II met zijn zonen te paard naar het Binnenhof reed. Aanvankelijk gebeurde dat alleen door het volk. Pas later nam de elite - en daarmee ook de dagbladen - dat over.

Conclusie is dus dat twee zaken: de oude oranje-feestdag en de tocht van de oranje-prinsen naar het Binnenhof, zijn gekoppeld.