De Hofvijver - Politiek van Den Haag tot Brussel MONTESQUIEU INSTITUUT
 
Nieuwsbrief jaargang 1, nummer 2, 28 maart 2011
 

'Te veel pappen en nathouden'

'De compromissenmachine van de Nederlandse politiek levert voor burgers te veel troebele resultaten op.' Daarom beveelt Arco Timmermans, onderzoeksdirecteur van het Montesquieu Instituut, politieke partijen aan 'meer kleur' te bekennen.

De diagnose dat de maximale rek in het afspiegelingsmodel is bereikt klopt wel, schrijft Timmermans op de Duitse opinie-website The European, naar aanleiding van een onlangs gepubliceerd onderzoek waarin de Nederlandse democratie is doorgelicht. 'Het is te veel pappen en nathouden.', zo betoogt hij. Er zou door partijen meer in 'alternatieven' moeten worden gedacht.

'De afgelopen jaren liep het alternatief vooral over rechts', schrijft Timmermans, verwijzend naar Fortuyn en Wilders. Wil 'links' meer dan alleen verontwaardiging mobiliseren en werkelijk iets bereiken, dan moet het - zo leren volgens hem recente analyses van het politieke bestel - 'vaart maken met de onderlinge samenwerking en de kiezer een alternatief voor het huidige kabinet bieden'.

VacuŁm aan de top

Foto van de maand

Het CDA na de verkiezingen van de Provinciale Staten

Wie van de vier? Zelden zal een 'leiderschapsvacuŁm' aan de top van een politieke partij zo zichtbaar zijn geworden als bij het CDA op de avond van de provinciale statenverkiezingen 2011. Het is onderdeel van een breder probleem in de vaderlandse politiek: de verzwakking van de klassieke, traditionele volkspartijen, gegroepeerd rondom het politieke centrum. Ook andere partijen dan het CDA worstelen met zichzelf.

Is dat het resultaat van de opkomst van het populisme? Of is er meer aan de hand? Het Montesquieu Instituut bereidt, samen met het Internationaal Perscentrum Nieuwspoort en het Huis voor Democratie, een debat voor over 'de implosie van het politieke centrum'.

 
Partners in beeld
Rijksdag Berlijn

Geen 'Parteigesetz'

Een 'Parteigesetz' zoals in Duitsland is in Nederland niet nodig, vindt Luc Verhey van het Montesquieu Instituut Maastricht.

 
Europa op een bankbiljet

Partijen eurosceptischer

Onder druk van kiezers neemt eurosceptisme binnen partijen in Europa toe blijkt uit onderzoek van het Montesquieu Instituut.

lees verder > lees verder >
De vergaderzaal van het Europese Parlement

Ook voor Wilders

Politieke partijen zonder leden verdienen ook overheidssubsidies, meent Gerrit Voerman (DNPP).

Omslag lentenummer CDV-logo

Gif of geneesmiddel?

Populisme lijkt op vingerhoedskruid, betoogt Paul Lucardie (DNPP) in het wetenschappelijke CDA-tijdschrift.

lees verder > lees verder >

Verzwakt in het centrum

Column

foto Gerrit Voerman

Gerrit Voerman
De grote, klassieke volkspartijen CDA, PvdA en VVD worden niet snel meer wat ze geweest zijn. De traditionele politiek is zo in de greep geraakt van maatschappelijke ontworteling en populistische concurrentie dat de Grote Drie van weleer zullen moeten leven met een verzwakte positie aan het Binnenhof.

De traditionele bestuurspartijen verkeren de laatste tijd in zwaar weer. Door de toegenomen veranderlijkheid van de kiezer kunnen zij niet meer zoals vroeger rekenen op een min of meer vast electoraal aandeel. Daarnaast raakt als gevolg van de door de populistische concurrentie aangewakkerde polarisatie het politieke midden leger, juist in een tijd dat een stabiel bestuur gewenst is.

En verder

Nieuws

Arabische lente blijkt Europese nachtmerrie. Een analyse van MI-Maastricht-onderzoekers van het Europese buitenlands beleid.

Nieuwe studie naar het populisme in Nederland op komst. Het Documentatiecentrum Politieke Partijen mikt op publicatie in het najaar.

De Engelse vertaling van de biografie van Sicco Mansholt, in 2006 proefschrift van Johan van MerriŽnboer, verschijnt dit najaar.

BiografieŽn van het Parlementair Documentatie Centrum zijn nu ook via www.biografischportaal.nl beschikbaar.

De Europese agenda wordt beheerst door klassieke thema's als buitenlands beleid, economie en bestuur, zo blijkt uit onderzoek over 'EU High Politics'.

 

Wilt u De Hofvijver iedere maand ontvangen?

U kunt u aanmelden voor deze maandelijkse nieuwsbrief van het Montesquieu Instituut en partners.

 

Agenda

30 maart 2011, Den Haag

De toekomst van het Europees gemeenschappelijk landbouwbeleid, MI-lezing

12 april, Den Haag

De wispelturigheid van de hedendaagse politiek, Thorbeckelezing

13 april, Den Haag

Houding, beleid en rol Nederland in de Europese Unie, MI-lezing

 

Cartoon

Opland: Steenkamp met kaars

Piet Steenkamp op zoek naar het CDA ... (Opland in de Volkrant, 18 november 1975)

 

'(...) de tijd van de ideologisch gebaseerde partijen in de klassieke zin van het woord is definitief voorbij.'

VVD-fractievoorzitter in de Eerste Kamer Harm van Riel in 1973 aan partijgenoot Molly Geertsema.

 

Uw mening

The Party is over: de tijd van traditionele politieke partijen is voorbij
[eens] [oneens]

 

Leden politieke partijen

grafiek ledenaantallen

Het aantal leden van politieke partijen is sinds 1945 drastisch afgenomen.

 

Wie is politiek leider?

Het leiderschapsprobleem van het CDA is niet nieuw:

- Aantjes of Biesheuvel bij de ARP in 1971
- De Korte of Voorhoeve bij de VVD in 1986
- Brinkman of Lubbers bij het CDA in 1993/1994
- Van Aartsen of Zalm bij de VVD van 2003 tot 2006

 

Beraden van dissidenten

Dissidenten organiseren zich steevast in min of meer vaste verbanden:

- Liberaal Democratisch Centrum (VVD), 1962
- NieuwLinks (PvdA), 1966
- Amťricain-groep (KVP, ARP) 1967
- Godebald-groep (PPR), 1981
- Niet Nix (PvdA), 1996
- Slangenburg-beraad (CDA), 2011

 

Bekende niet-Haagse partijvoorzitters

Peetoom of Van der Tak is niet de eerste partijvoorzitter van buiten Den Haag:
- Max van den Berg (PvdA)
- Jan Kamminga (VVD)
- Hans Helgers (CDA)
- Felix Rottenberg (PvdA)
- Marnix van Rij (CDA)
- Bas Eenhoorn (VVD)
- Ruud Koole (PvdA)

 

Colofon

De Hofvijver is een uitgave van het Montesquieu Instituut en zijn partners.

 

Partners

Campus Den Haag

Capaciteitsgroep Publieksrecht, Maastricht

logo CPG Nijmegen

Centrum voor Parlementaire Geschiedenis, Nijmegen

Documentatiecentrum Nederlandse Politieke Partijen, Groningen

Parlementair Documentatie Centrum, Leiden

 

Parlement.com

Kiezers
Partijen
Tweede Kamer
Eerste Kamer
Regering
Polder
Europa

Europa-Nu.nl

Praktisch Europa
Europa in de wereld
Nederland en Europa
Hot Issues
Beleid en toekomst
Wie doet wat
Wat komt eraan

Montesquieu-Instituut.nl

Het instituut
Onderzoek
Onderwijs
Actueel
Europa
Nederland
Meer info