Montesquieu Instituut: van wetenschap naar samenleving

Rapport 'Kiesstelsels in Kaart': Het effect van verschillende kiesstelsels op de samenstelling van de Eerste Kamer 1986-2022

De regels voor restzetels maken veel uit voor kleine partijen in de Eerste Kamer. Simon Otjes van het DNPP heeft in opdracht van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties gekeken naar het effect van de regels voor restzetels voor de kleine partijen in de Eerste Kamer. De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties overweegt een nieuw kiesstelsel voor de Eerste Kamer waarbij om de drie jaar de helft van de Eerste Kamer gekozen wordt.

Als dit systeem wordt ingevoerd wordt de kiesdrempel hoger, wat het lastig maakt voor kleine partijen om in de Eerste Kamer te komen. Otjes laat zien dat als we de huidige regels voor restzetels houden (“Grootste Gemiddelden”) kleine partijen die nu wel een zetel halen, dan uit de Kamer vallen. Een andere stelsel om restzetels te verdelen (“Grootste Overschotten”) kan er voor zorgen dat deze partijen wél in de kamer komen, maar dit werkt zo goed dat ze vaak met twee in plaats van een zetel in de Kamer komen.

Lees het rapport