Montesquieu Instituut: van wetenschap naar samenleving

Nederland, voorbij eurochagrijn en eurofilie

Hoe verder met Europa? Wat wil Nederland? Staatssecretaris Ben Knapen (Buitenlandse Zaken) ging in op wat Nederland na 12 september in Europa zal hebben te doen. De eerste Montesquieu Lezing: Nederland, voorbij eurochagrijn en eurofilie.

1.

Montesquieu Lezing

Het verstand zegt dat Europese krachtenbundeling geboden is, maar de emoties wijzen de andere kant uit: de euro produceert chagrijn. Bij de verkiezingen dreigt het landsbestuur de opdracht mee te krijgen om gas te geven en op de rem te gaan staan, d.w.z. verder te integreren en meer afstand te nemen. De politieke campagnes reflecteren de gepolariseerde verhoudingen over de euro in ons land.

Een ontbrekende consensus kan de spankracht van het landsbestuur te boven gaan, temeer omdat meteen na de verkiezingen van 12 september in Brussel verregaande voorstellen op tafel liggen voor een Europees economisch bestuur. Ook Nederland zal kleur moeten bekennen en wellicht, uit eigen belang, zelfs actief willen meedenken.

Wat wil Nederland?

De politiek kan moeilijk handelen zonder een aansprekend perspectief. De integratie-emotie (Nie wieder Krieg) is uitgewerkt en een nieuwe bezielende narrative is niet zo gemakkelijk te bieden. Verdere integratie enkel en alleen omdat uiteenvallen van de eurozone zo onheilspellend is, is uiteindelijk als wenkend perspectief te weinig. Anderzijds wonen, leven en werken wij als Nederlanders in Europa, wij zitten er middenin. We zijn derhalve mede verantwoordelijk voor het Europese project. Het raakt welvaart en welzijn van alle Nederlanders.

Al te gemakkelijk wordt soms gesuggereerd dat de uitweg uit dit dilemma slechts een kwestie is van politiek leiderschap dat als een soort deus-ex-machina de polarisatie overstijgt en het volk meeneemt naar een oplossing. Dat is in onze assertieve democratie een illusie.

En toch zal Nederland, voorbij alle eurochagrijn en eurofilie, al snel na de verkiezingen in Brussel moeten handelen. Ben Knapen, staatssecretaris voor Europese Zaken, sprak in de (eerste) Montesquieu Lezing over wat ons na 12 september te doen staat.

2.

Verslag

De crisis is niet veroorzaakt door de euro, maar door onze teruglopende verdiencapaciteit. De eurozone zal pas goed functioneren als de mobiliteit op de arbeidsmarkt toeneemt of als rijke landen structureel geld gaan overmaken aan de armere landen. Naast steun aan en hervormingen van noodlijdende landen is er ook een nieuw verdrag nodig: Europa moet slagvaardiger en democratischer, en desnoods kleiner.

3.

Twitter

Volg de zomerconferentie op Twitter via #ZC2012 en discussieer mee over de Montesquieu Lezing via #knapen.

4.

Foto-impressie

Ben Knapen
Nicolas Cramer, Liesbeth Weijs, Jan Schinkelshoek en Luc Verhey

5.

Geluidsopname

TitelMI lezing 1: Nederland, voorbij eurochagrijn en eurofilie [1/3]
Spreker(s)Luc Verhey
Duur4 minuten, 33 seconden
DownloadMP3

 
TitelMI lezing 1: Nederland, voorbij eurochagrijn en eurofilie [2/3]
Spreker(s)Ben Knapen
Duur40 minuten, 01 seconden
DownloadMP3

 
TitelMI lezing 1: Nederland, voorbij eurochagrijn en eurofilie [3/3]
Spreker(s)Het debat
Duur20 minuten, 15 seconden
DownloadMP3

 
TitelMI lezing 1: Nederland, voorbij eurochagrijn en eurofilie
Spreker(s)Luc Verhey, Ben Knapen en op het einde het debat
Duur66 minuten, 17 seconden
DownloadMP3